بیماری‌های مغز و اعصاب

راه‌های درمان سردرد

سردرد و راه‌های درمان آن‎‌، موضوعی است که در این مطلب از بلاگ اسنپ دکتر در مورد آن صحبت خواهیم کرد. سردرد یک از بیماری­‌های بسیار شایع است که باعث می‌­شود شما درد و ناراحتی را در ناحیه­‌های سر، پوست سر یا گردن احساس کنید. تخمین زده می­‌شود که از هر 10 نفر، 7 نفر در سال دچار بیماری سردرد شوند. اکثر مواقع سردردها خفیف هستند. اما در بسیاری از موارد، می‌­تواند شدید باشند و مانع تمرکز شما شوند و اجازه‌ی انجام کارهای روزمره  از شما بگیرد. بیشتر سردردها با دارو یا تغییر داروهای قبلی قابل درمان هستند و نگران‌کننده نیستند.

در ادامه چند دلیل رایج سردرد را توضیح خواهیم داد:

راه های درمان سردرد

دلایل اصلی سردرد

پزشکان دلایل مختلفی برای سردرد شناسایی کرده‌­اند. علائم سردرد شما می‌­تواند در تعیین درمان مناسب توسط پزشک کمک کند. معمولاً، دلایل اصلی سردرد هیچ ربطی به مشکلات پزشکی دیگری ندارد و این سردردها ناشی از فرآیندهای در حال انجام در مغز شما است. فعالیت­‌های شیمیایی در مغز، اعصاب یا رگ‌­های خونی اطراف جمجمه، فعالیت عضلات سر و گردن (گاهی اوقات هم ترکیبی از این دلایل) می­‌توانند در ایجاد سردرد نقش داشته باشند.

برخی از افراد نیز ژن­‌هایی در (DNA) را حمل می­‌کنند که می‌­تواند از دلایل سردرد در این افراد باشد. از سردردهای شایع در میان انسان‌­ها می­‌توان به سردردهای میگرنی، خوشه‌­ای، پاروکسیسیم و تنشی اشاره کرد. چندین نوع از سردرد نیز وجود دارد که نسبت به بقیه‌ی سردردها کمتر شایع هستند. مدت زمان غیر معمول یا درد همراه با یک فعالیت خاص، از جمله ویژگی­‌هایی است که، این نوع سردردها را متمایز می‌سازد. برخی از این سردردها می­‌توانند نشانه‌­ای از یک بیماری زمینه­‌ای باشند. بعضی از این سردردها عبارتند از:

  • سردردهای مزمن روزانه (همیکرانیا کنتوا)
  • سردردهایی که بعد از سرفه احساس می­‌شوند
  • سردردهای بعد از ورزش
  • سردردهای بعد از رابطه‌ی جنسی

راه های درمان سردرد

علل دیگر سردرد

برخی از سردردها می‌­تواند توسط عوامل زندگی روزمره ایجاد شود.

برای مثال افرادی که نوشیدنی­‌های الکی (به ویژه شراب قرمز) می‌نوشند یا غذاهایی خاصی مانند گوشت­‌های فرآوری شده‎‌ی حاوی نیترات مصرف می‌­کنند، ممکن است دچار بیماری سردرد شوند. اگر برنامه‌ی خواب شما دچار تغییر شود یا کمتر از حالت همیشگی بخوابید نیز، دچار سردرد خواهید شد. بی‌­توجهی به وعده‌­های غذایی یا استرس نیز می‌­تواند از عوامل این نوع سردرد باشد.

برخی از سردردها از علائم بیماری­‌های دیگری است که این نوع بیماری­‌ها موجب می­‌شوند شما در ناحیه سر احساس درد کنید. این نوع از سردردها از نظر تعداد و شدت با سردردهای گفته شده، به کلی متفاوت است. سینوزیت حاد (عفونت بینی و سینوس)، پارگی شریانی ( تشریح کاروتید یا مهره‌­ها) و لخته‎‌ی خونی (ترومبوز وریدی) درون مغز (این سردرد ارتباطی با سکته‌ی مغزی ندارد) ازجمله بیماری­‌هایی است که سردرد را به همراه خود دارند.

مشکلات جسمانی دلیل مهم سردرد

دلایل شایع برای سردرد:

  1.  آنوریسم مغز (برجستگی عروق مغزی)
  2.  (AVM) مغز که به آن ناهنجاری شریانی نیز می­‌گویند که همان تشکیلات غیر طبیعی عروق خونی مغز است.
  3.  تومور مغزی
  4.  مسمومیت با گاز کربن منوکسید
  5.  ناهنجاری کیاری (مشکل ساختاری در پایۀ جمجمۀ شخص)
  6.  ضربه‌ی مغزی
  7.  ویروس کرونا
  8.  کمبود آب در بدن
  9.  مشکلات در داندان­‌ها
  10. عفونت گوش (گوش میانی)
  11.  انفسالیت (التهاب مغز)
  12.  آرتریت سلول غول پیکر (التهاب پوشش داخلی شریان‌ها)
  13. گلوکوم (گلوکوم حاد بسته شدن زاویه)
  14. خماری
  15. فشار خون بالا (فشار خون بالا)
  16. آنفلوانزا و سایر بیماری­‌های تب‌دار
  17. هماتوم داخل جمجمه
  18. داروهایی برای درمان سایر اختلالات
  19.  مننژیت
  20.  مونوسدیم گلوتامات (MSG)
  21.  استفاده بیش از حد از داروهای مسکن

همان­طور که گفته شد این لیست بیماری‌­هایی است که سردرد از علائم آن­‌ها است. بیماری­‌های دیگری نیز این شرط را داشتند. اما از گفتن آن­‌ها صرف نظر کردیم.

راه های درمان سردرد

سردرد یا میگرن؟ 

طبق نتایج تحقیقات انجام شده، میگرن شدید‌ترین و پیچیده‌ترین نوع سردرد است. محققان معتقدند که علت پیدایش میگرن تغییر در فعالیت­‌های عصبی و مواد شیمیایی مغز است. گفته شده است که عوامل محیطی و ژنتیکی نیز بر روی ابتلای فرد به میگرن تأثیر می­‌گذارد. میگرن معمولاً فقط در یک ناحیه سر احساس می­‌شود. افراد مبتلا به میگرن نسبت به اشخاص دیگر به نور و صدا حساسیت بیشتری دارند. میگرن ممکن است چند ساعت حتی تا چند روز نیز نیز طول بکشد.

انواع و علت بروز میگرن

طبق تحقیقات انجام شده توسط سازمان‌­های مختلف، به طور میانگین از هر 4 نفر، 1 نفر به میگرن مبتلا است و این بیماری از ناتوان کننده‌ترین نوع سردردها است. در میان گروه سنی نوجوانان میگرن، در پسران بیشتر از دختران دیده شده است. اما این موضوع در بزرگسالان به طور کامل متفاوت است به طوری که در گروه بزرگسالان خانم‌­ها بیشتر از آقایان به میگرن مبتلا می­‌شوند. اگر قبلاً فردی در خانواده‌ی شما به میگرن مبتلا شده باشد، احتمال بیشتری برای ابتلا به میگرن دارید تا فردی که هیچ سابقه‌ی میگرنی در خانواده خود نداشته است.

انواع میگرن چیست؟

اساساً دو نوع میگرن داریم، میگرن با هاله و میگرن بدون هاله. هاله­‌ها اختلالات بینایی هستند که از لکه­‌های روشن، چراغ چشمک زن یا خطوط متحرک تشکیل شده‌­اند. در بعضی از موارد، هاله­‌ها باعث از بین رفتن موقتی بینایی می‌­شوند. این اختلالات بینایی حدود 30 دقیقه قبل از شروع میگرن رخ می‌دهد و می­‌تواند به مدت 15 دقیقه ادامه داشته باشد. میگرن همراه با هاله نسبت به میگرن بدون هاله، شدت و معلولیت کمتری دارد. با این حال، بیشتر افراد میگرن بدون هاله را تجربه می­‌کنند. میگرن همی پلژی نوع دیگری از میگرن است. این میگرن­‌ها با علائم سکته‌ی مغزی مانند اختلال گفتار و بی‌حسی یا ضعف در یک طرف بدن همراه است.

راه های درمان سردرد

مراحل میگرن

میگرن دارای سه مرحله است: پیش آگاهی، اوج سردرد و پس از سردرد. (Prodrome) دوره‌ی منتهی به میگرن است. این زمانی است که هاله‌ها می‌توانند رخ بدهند. مرحلۀ پرودروم ممکن است بر خلق و خو و اشتها تأثیر بگذارد. این مرحله همچنین ممکن است باعث خمیازه کشیدن مکرر شود. اوج سردرد دوره‌ای است که علائم میگرن به شدیدترین حالت تبدیل می‌شود. این مرحله ممکن است چند دقیقه طول بکشد. (Postdrome) دوره‌ی 24 ساعته پس از میگرن است. در این مدت، خواب آلودگی ممکن است رخ دهد و خلق و خوی شما بین احساس غم و احساس شادی در نوسان باشد.

سردرد دارید به پزشک مراجعه کنید

بیشتر سردردها بیماری تهدید کننده‌ی زندگی نیستند. اما در صورت بروز سردرد بعد از ضربه به سر، باید با پزشک خود تماس بگیرید. اگر سردرد با علائم زیر همراه است باید فوراً با پزشک خود تماس بگیرید:

  • خواب آلودگی
  • تب
  • استفراغ
  • بی حسی صورت
  • لکنت زبان
  • ضعف در بازو یا پا
  • تشنج
  • گیجی

فشار اطراف چشم با ترشحات بینی سبز مایل به زرد و گلو درد نیز باید توسط پزشک بررسی شود.

راه های درمان سردرد

درمان سردرد

درمان سردرد با توجه به علت آن متفاوت است. اگر سردرد به علت بیماری ایجاد شده باشد، پس از درمان بیماری زمینه‌ای احتمالاً سردرد از بین می‌­رود. با این حال، بیشتر سردردها نشان دهنده‌ی علائم بیماری­‌های جدی نیستند و با موفقیت می‌توانند با داروهای بدون نسخه، مانند آسپرین، استامینوفن (Tylenol) یا ایبوپروفن (Advil) درمان شوند. اگر داروها مؤثر نیستند، چندین روش درمانی دیگر وجود دارد که می‌توانند به درمان سردرد کمک کنند. در ادامه برخی از این روش­ ها را توضیح خواهیم داد.

  • (Biofeedback) یک روش مدیتیشن است که به مدیریت و کاهش درد کمک می­‌کند.
  • کلاس‌­های مدیریت استرس می­‌توانند نحوه‌ی کنار آمدن با استرس و رفع تنش را به شما آموزش دهند.
  •  شناخت رفتار درمانی نوعی گفتار درمانی است که به شما نشان می­‌دهد چگونه می­‌توانید موقعیت­‌هایی را که باعث استرس و اضطراب می­‌شوند را تشخیص دهید.
  • طب سوزنی یک روش درمانی جایگزین است که ممکن است استرس و تنش را با استفاده از سوزن­‌های ظریف در مناطق خاص بدن کاهش دهد.
  • ورزش سبک تا متوسط می‌­تواند به افزایش تولید برخی مواد شیمیایی مغزی کمک کند که باعث می­‌شود احساس شادی و آرامش بیشتری داشته باشید.
  • سرما یا گرما درمانی شامل قرار دادن پد گرم کننده یا کیسه‌ی یخ روی سر شما به مدت 5 تا 10 دقیقه چند بار در روز است.
  •  حمام یا دوش آب گرم می­‌تواند به شل شدن عضلات کمک کند.

راه های درمان سردرد

یکی از روش‌­های درمان سر در پیشگیری از سردرد است.

از درمان پیشگیرانه زمانی استفاده می­‌شود که سردرد سه بار یا بیشتر در ماه رخ دهد. «سوماتریپتان» دارویی است که معمولاً برای کنترل سردردهای میگرنی تجویز می­‌شود. سایر داروهایی که می‌­توانند برای درمان یا پیشگیری از سردردهای میگرنی یا خوشه‌ای مزمن استفاده شوند، را در ادامه گفته‌­ایم.

  • مسدود کننده‌های بتا (پروپرانولول، آتنولول)
  • ورا‌پامیل (مسدود کنندۀ کانال کلسیم)
  • (methysergide maleate)  این دارو به کاهش انقباض رگ‌های خونی کمک می‌کند
  • آمیتریپتیلین (ضد افسردگی)
  • اسید والپروئیک (داروی ضد تشنج)
  • دی هیدروارگوتامین
  • لیتیوم
  • تو‌پیرامات

سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) نیز اخیراً استفاده از داروی (Aimovig) را که به گروهی از داروها موسوم به آنتی بادی‌های مونوکلونال پپتید مربوط است را تأیید کرده است. این داروها به طور مخصوص علل میگرن را هدف قرار می‌­دهند. سایر داروهایی که برای درمان میگرن استفاده می‌شوند معمولاً بیماری دیگری را درمان می‌­کنند. اما ممکن است برخی از میگرن‌ها را تسکین دهند. چندین داروی مشابه دیگر نیز در حال حاضر در مراحل تحقیق هستند. شما و پزشک خود می‌توانید در مورد اینکه کدام روش درمانی برای تسکین سردرد بهتر است، صحبت کنید.

منبع
healthlinemayoclinic
مشاوره پزشکی

شادان خزائی

شادان خزائی هستم فارغ التحصیل رشته مهندسی پزشکی در مقطع کارشناسی ارشد و دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی هسته‌ای-مهندسی پرتوپزشکی. از سال ۹۲ همزمان با وردم به دانشگاه نویسندگی را شروع کردم. به خاطر کتاب‌های زیادی که میخونم به نویسندگی علاقه‌مند شدم و شروع به نوشتن کردم. نویسندگی در حوزه داستان نویسی را خیلی دوست دارم. اوقات فراغتم رو با موزیک، ورزش و مطالعه کتاب میگذرونم. اسب سواری و رالی از علایق من هستن.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا